ఖగోళ శాస్త్ర చరిత్రలో మనం ఒక అద్భుతమైన మలుపులో ఉన్నాం. విశ్వంలో మనతో పాటు మరెవరైనా ఉన్నారా అనే ప్రశ్న కొన్ని దశాబ్దాలుగా మానవాళిని వేధిస్తూనే ఉంది.
Photo Credit: NASA
45 గ్రహాలపై శాస్త్రవేత్తల కన్ను!
ఖగోళ శాస్త్ర చరిత్రలో మనం ఒక అద్భుతమైన మలుపులో ఉన్నాం. విశ్వంలో మనతో పాటు మరెవరైనా ఉన్నారా అనే ప్రశ్న కొన్ని దశాబ్దాలుగా మానవాళిని వేధిస్తూనే ఉంది. మన సౌర కుటుంబానికి ఆవల వేల సంఖ్యలో గ్రహాలు ఉన్నాయని శాస్త్రవేత్తలు ఎప్పటి నుంచో గుర్తిస్తున్నారు. అయితే కేవలం ఒక గ్రహం ఉనికిని గుర్తించడం వేరు, అక్కడ జీవం మనుగడ సాగించడానికి అనుకూలమైన పరిస్థితులు ఉన్నాయా లేదా అని తెలుసుకోవడం వేరు. సరిగ్గా ఇక్కడే కార్నెల్ యూనివర్సిటీకి చెందిన ప్రొఫెసర్ లిసా కల్టెనెగర్ నేతృత్వంలోని పరిశోధనా బృందం ఒక సంచలన విజయాన్ని సాధించింది. సుమారు ఆరు వేలకు పైగా గ్రహాల సమాచారాన్ని క్షుణ్ణంగా విశ్లేషించిన ఈ బృందం, చివరకు మన భూమిని పోలిన లక్షణాలున్న 45 గ్రహాలను కనుగొనడం ద్వారా అంతరిక్ష పరిశోధనల్లో సరికొత్త ఉత్సాహాన్ని నింపింది.
ఈ పరిశోధన వెనుక ఉన్న శాస్త్రీయ పద్ధతి చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంటుంది. శాస్త్రవేత్తలు ముఖ్యంగా 'గోల్డిలాక్స్ జోన్' లేదా హ్యాబిటబుల్ జోన్ అనే ప్రాంతంపై దృష్టి సారించారు. ఒక నక్షత్రం నుండి గ్రహం మరీ దూరంగా ఉంటే అది మంచు గడ్డలా మారిపోతుంది, అదే మరీ దగ్గరగా ఉంటే వేడితో కాలిపోతుంది. ఈ రెండిటికీ మధ్య ఉండే ప్రాంతాన్నే నివాసయోగ్య ప్రాంతం అంటారు. యూరోపియన్ స్పేస్ ఏజెన్సీకి చెందిన 'గాయా' స్పేస్ మిషన్, నాసా ఎక్సోప్లానెట్ ఆర్కైవ్ నుండి సేకరించిన భారీ డేటాను పరిశోధకులు విశ్లేషించారు. ప్రతి గ్రహం తన నక్షత్రం నుండి ఎంత శక్తిని పొందుతుందో లెక్కించడం ద్వారా, అక్కడ నీరు ద్రవ రూపంలో ఉండే అవకాశం ఉందో లేదో వారు నిర్ధారించారు.
మన సౌర కుటుంబాన్ని గమనిస్తే భూమి ఖచ్చితమైన నివాసయోగ్య ప్రాంతంలో ఉంది. కానీ శుక్రుడు, అంగారక గ్రహాలు ఈ జోన్ అంచులలో ఉన్నాయి. ఇదే పరిమితులను ఇతర నక్షత్ర మండలాలకు వర్తింపజేసినప్పుడు, శాస్త్రవేత్తలకు 45 ఆశాజనకమైన అభ్యర్థి గ్రహాలు కనిపించాయి. ఇందులో 24 గ్రహాలు అత్యంత ఖచ్చితమైన పరిధిలో ఉండటం విశేషం. ఈ గ్రహాలు మన భూమిలాగే రాతి ఉపరితలాన్ని కలిగి ఉండటం వల్ల అక్కడ జీవం పుట్టడానికి , ఎదగడానికి అవసరమైన ప్రాథమిక వనరులు ఉండవచ్చని పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు. ఇది కేవలం అంచనా మాత్రమే కాకుండా శాస్త్రీయ ఆధారాలతో కూడిన ఒక బలమైన వాదనగా నిలుస్తోంది.
ప్రస్తుత పరిశోధనలో అత్యంత ప్రాముఖ్యత పొందిన గ్రహాలలో ట్రాపిస్ట్-1 వ్యవస్థ ఒకటి. మనకు 40 కాంతి సంవత్సరాల దూరంలో ఉన్న ఒక ఎర్ర మరగుజ్జు నక్షత్రం చుట్టూ తిరిగే ఈ గ్రహాలు భూమిని పోలి ఉంటాయి. ముఖ్యంగా 'ట్రాపిస్ట్-1 ఇ' అనే గ్రహం జీవం ఉండటానికి అత్యంత అనుకూలమైన ప్రదేశంగా శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. అలాగే గిల్లిస్ లోవ్రీ వంటి నిపుణులు 'TOI-715 బి' అనే సూపర్-ఎర్త్ గ్రహంపై కూడా ప్రత్యేక శ్రద్ధ చూపిస్తున్నారు. ఇది తన నక్షత్రానికి చాలా సురక్షితమైన దూరంలో ఉండి, భవిష్యత్తులో మానవాళికి రెండో నివాసంగా మారే అవకాశాలను కూడా పరిశీలిస్తున్నారు. ప్రోక్సిమా సెంటారీ బి, LHS 1140 బి వంటి ఇతర గ్రహాలు కూడా ఈ జాబితాలో ప్రముఖంగా ఉన్నాయి.
ఈ ఆవిష్కరణ కేవలం ఒక ఆరంభం మాత్రమే అని మనం గుర్తించాలి. జేమ్స్ వెబ్ స్పేస్ టెలిస్కోప్ వంటి అత్యాధునిక పరికరాల ద్వారా ఈ 45 గ్రహాలను ఇప్పుడు నిశితంగా పరిశీలిస్తున్నారు. అత్యంత శక్తివంతమైన టెలిస్కోపులు, 'హ్యాబిటబుల్ వరల్డ్స్ అబ్జర్వేటరీ' వంటి భవిష్యత్ ప్రయోగాలు ఈ గ్రహాల వాతావరణంలో ఆక్సిజన్, మీథేన్ వంటి జీవ సంకేతాలు ఉన్నాయేమో వెతుకుతాయి. నక్షత్ర మండలాలు మనకు ఎంత దూరంలో ఉన్నా, టెక్నాలజీ పుణ్యమా అని వాటి గురించిన రహస్యాలను మనం భూమి నుండే ఛేదించగలుగుతున్నాం. రాబోయే దశాబ్ద కాలం అంతరిక్ష చరిత్రలోనే అత్యంత కీలకమైనదిగా మారబోతోంది అనడంలో ఎటువంటి సందేహం లేదు.
నివాసయోగ్య ప్రాంతంలో గ్రహాలు ఉన్నంత మాత్రాన అక్కడ కచ్చితంగా జీవం ఉంటుందని మనం ఇప్పుడే నిర్ధారించలేం. అయితే మన గెలాక్సీలో మనమే ఒంటరివాళ్లమా లేక మరేదైనా గ్రహంపై మనలాంటి నాగరికత అభివృద్ధి చెందుతుందా అనే అన్వేషణకు ఇదొక బలమైన పునాది. ప్రతి నక్షత్రం దగ్గరా ఒక భూమి ఉండవచ్చనే ఆశ ఈ పరిశోధన ద్వారా మరింత పెరిగింది. మానవ మేధస్సు మరియు అత్యాధునిక సాంకేతికత తోడైతే, అనంతమైన ఈ విశ్వంలో మరో 'ఇల్లు' దొరకడం అసాధ్యమేమీ కాదు. నేడు మనం చూస్తున్న ఈ 45 గ్రహాలు రేపటి రోజున మానవాళి చరిత్రను శాశ్వతంగా మార్చేసే అద్భుత ఆవిష్కరణలకు చిరునామాలుగా నిలిచినా ఆశ్చర్యపోనక్కర్లేదు. మన అన్వేషణ ఇలాగే కొనసాగుతుంది.
ప్రకటన
ప్రకటన